www.label.pl | LAB-EL Elektronika Laboratoryjna
Elektronika Laboratoryjna

Rejestracja temperatury i wilgotności w świetle przepisów

HIGROGRAF I TERMOGRAF, REJESTRATOR WILGOTNOŚCI I TEMPERATURY LB-520


Andrzej Łobzowski, Wojciech Szkolnikowski LAB-EL Elektronika Laboratoryjna S.J.
artykuł publikowany w piśmie POMIAR nr 1/2003
 

Obowiązujące w Polsce przepisy dotyczące pomiarów i rejestracji temperatury i wilgotności względnej w pomieszczeniach zamkniętych, szczególnie tam, gdzie przechowywane są produkty spożywcze, farmaceutyczne oraz takie które muszą mieć zapewnione odpowiednie warunki klimatyczne, nakazują stosowanie do tego celu legalizowanych przyrządów pomiarowych. Kontrola i rejestracja parametrów klimatu wymagana jest również we wszelkiego rodzaju archiwach, antykwariatach, muzeach, zabytkach jak i w laboratoriach badawczych, gdzie wykowywane badania muszą być prowadzone w kontrolowanych warunkach klimatycznych. Rejestracja temperatury i wilgotności wymagana jest również wewnątrz opakowań podczas transportu towarów wrażliwych na wilgoć i temperaturę i wszędzie tam, gdzie jakość produkcji, dystrybucji czy przechowywania, nadzorowana jest przez Systemy Zarządzania Jakością np. ISO 9000:2000, HACCP, Dobra Praktyka Produkcyjna (GMP).
Rejestrator temperatury LB-520TJednym z przyrządów realizującym funkcje pomiaru i rejestracji temperatury i wilgotności jest termohigrograf LB-520 / LB-520T.  Jest to miniaturowy termohigrometr lub termometr zasilany z wbudowanej długowiecznej baterii litowej który do pomiaru temperatury wykorzystuje termorezystor Pt-1000, a do pomiaru wilgotności czujnik pojemnościowy. Na podstawie znajomości nieliniowych charakterystyk czujników oraz cyfrowych danych kalibracyjnych zapamiętanych w pamięci podczas wzorcowania przyrządu, mikroprocesor oblicza aktualne wyniki pomiaru wilgotności względnej i temperatury. Wyniki pomiarów prezentowane są naprzemiennie na dużym, czytelnym wyświetlaczu ciekłokrystalicznym.

Rejestracja temperatury i wilgotności

Rejestrator wyposażony jest w dużą pamięć do przechowywania wyników pomiarów, która przykładowo przy nastawie odstępu rejestracji co 25 minut wystarcza na ponad rok zapisów w jednej sesji rejestracyjnej. Możliwe jest zapisywanie w pamięci w 2 trybach : "do zapełnienia" (po zapełnieniu pamięci rejestracja jest zatrzymywana, a fakt zapełnienia sygnalizowany jest na wyświetlaczu) i "z nadpisywaniem" (po zapełnieniu pamięci kasowane są najstarsze zapisy). Oprócz gromadzenia danych pomiarowych w zadanych odstępach czasu  rejestracji, rejestrator LB-520 może tworzyć histogram zawierający informacje o statystyce występowania rejestrowanych wartości pomiarów w zadanych przedziałach. Standardowo, dla temperatury zakres pomiarowy został podzielony na 63 przedziały, każdy o szerokości 2°C, a zakres wilgotności został podzielony na 50 zakresów, każdy o szerokości 2%. Dostępne są również inne szerokości przedziałów histogramów. Znajomość histogramu ułatwia użytkownikowi szybką analizę wyników pomiarów przeprowadzonych w trakcie rejestracji, bez konieczności czytania całej zawartości pamięci przyrządu. Rejestrator umożliwia również ustawienie progowych wartości temperatury i wilgotności, przekroczenie których podczas sesji rejestracyjnej jest sygnalizowane na wyświetlaczu jak również możliwa jest automatyczna rejestracja przedziałów czasu w którym progi te były przekroczone. Rejestracja temperatury - histogram
LB-520 jest urządzeniem bezprzewodowym i w pełni autonomicznym (rejestracja temperatury i wilgotności nie wymaga współpracy z komputerem). Zaprogramowanie rejestratora (np. ustawienie odstępu, sposobu startu rejestracji)  a następnie jej odczyt oraz prezentacja i wydruk zapisów odbywa się za pomocą komputera z dołączonym do portu COM czytnikiem LB-521. Transmisja danych pomiędzy rejestratorem LB-520 a czytnikiem LB-521 dołączonym do komputera odbywa się bezprzewodowo wykorzystując łącze optyczne na podczerwień. 
Rejestrator temperatury i wilgotności LB-520 jest kontynuacją termohigrometrów LB-710 wytwarzanych od wielu lat przez firmę LAB-EL. W rejestratorze zastosowany jest identyczny sposób kalibracji jak w przyrządach LB-710 (kalibracja polega na przesłaniu do nieulotnej pamięci przyrządu cyfrowych danych kalibracyjnych wyliczonych w trakcie porównania wskazań przyrządu ze wskazaniami przyrządów wzorcowych podczas procesu kalibracji, któremu poddawany jest każdy przyrząd indywidualnie), dzięki czemu możliwa jest kalibracja rejestratora na wszystkich stanowiskach przystosowanych do kalibracji termohigometrów LB-710. LB-520 może emulować termohigometr LB-710, dzięki czemu może być stosowany zamiennie we wszystkich systemach wykorzystujących termohigometry LB-710, dając jednocześnie dodatkowo możliwość lokalnego odczytu mierzonych wartości na wyświetlaczu rejestratora.
LB-521Opcjonalnie rejestrator temperatury i wilgotności może być wyposażony w wewnętrzny nadajnik radiowy, przez który w zadanych odstępach czasowych wysyłane są wyniki pomiarów do nadrzędnego systemu zbierania danych. Zasięg nadajnika wynosi do kilkudziesięciu metrów.

Świadectwo wzorcowania

Każdy termohigrometr może posiadać indywidualne świadectwo wzorcowania z Głównego Urzędu Miar w Warszawie, z Centralnego Wojskowego Ośrodka Metrologii w Warszawie lub Laboratorium Wzorcującego LAB-EL.


Bardziej szczegółowe informacje oraz dane techniczne termohigrografu LB-520 można znaleźć w internecie pod adresem termohigrometr-lb520.html.