Wymagania techniczne dla automatycznej stacji meteorologicznej LAB-EL

Lokalizacja stacji automatycznej  Urządzenie poletka pomiarowego stacji automatycznej  Przykładowy wygląd stacji meteorologicznej

Lokalizacja stacji automatycznej

Wybór miejsca na poletko pomiarowe, urządzenie go i utrzymywanie w należytym porządku mają pierwszorzędne znaczenie, gdyż decydują o warunkach niezbędnych do uzyskania prawidłowych wyników pomiarów. Pomiary meteorologiczne prowadzi się w celu uzyskania informacji o stanie pogody na większym obszarze, dlatego poletko pomiarowe powinno być urządzone w terenie otwartym, z dala od budynków, drzew, wysokich i gęstych krzewów, zbiorników wodnych i w ogóle przedmiotów, które utrudniają wymianę powietrza lub wywierają bezpośredni wpływ na wskazania przyrządów. W przypadku nieodpowiedniej lokalizacji poletka pomiary nie będą reprezentatywne dla danej okolicy. Jednakże zupełnie otwarte, rozległe tereny (łąki lub pola) nie są doskonałym miejscem na urządzenie ogródka meteorologicznego, gdyż wiatr mógłby tam bardzo zakłócać pomiary wysokości opadu, nawiewać śnieg do ogródka i tworzyć zaspy śnieżne.

W celu zapewnienia reprezentatywności wyników pomiarów ustalono strefy ochronne wokół terenów pomiarowych, licząc od najbliższego boku ogródka:

1. w odległości do 30 m nie może być żadnych budowli, drzew, krzewów oraz upraw sztucznie zraszanych;
2. w odległości nie mniejszej od 30 m mogą znajdować się małe pojedyncze obiekty, jak budynki parterowe, drzewa lub krzewy, jednak ta odległość nie może być mniejsza od 10-ktotnej ich wysokości;
3. w odległości nie mniejszej od 100 m może się znajdować luźna zabudowa i grupy drzew;
4. w odległości nie mniejszej od 300 m mogą znajdować się zwarte zespoły drzew (parki, sady, zagajniki);
5. zwarta, wielopiętrowa zabudowa miejska, np. bloki mieszkalne, powinna być oddalona co najmniej o 500 m.

Jest przy tym pożądane, aby budynki lub tereny zadrzewione nie otaczały poletka pomiarowego zwartym kręgiem.

Urządzenie poletka pomiarowego stacji automatycznej

W miarę możliwości poletko pomiarowe powinno mieć kształt kwadratu o bokach skierowanych wzdłuż linii północ-południe oraz wschód-zachód. Za minimalne wymiary poletka pomiarowego przyjmuje się 10 x 10 m, ale zalecane jest stosowanie poletka o wymiarze 15 x 15 m. Teren ogródka powinien być wyrównany, tj. wolny od zagłębień i wyniosłości - dołów, rowów, kopców, kretowisk, drzew, pni, krzewów itp. Poletko pomiarowe powinno być porośnięty trawą.

Poletko powinno być zabezpieczone niskim płotem lub wysoką siatką metalową (o wysokości 200 cm) przed dostępem zwierząt, a zwłaszcza ludzi, którzy stanowią duże zagrożenie dla sprzętu pomiarowego. Wejście na teren ogródka powinno być strzeżone furtką zamkniętą na klucz. Niezależnie od tego, należy zadbać, aby poletko znajdowało się pod okresową obserwacją odpowiedzialnej obsługi.

Rozmieszczenie przyrządów powinno być takie, aby na wskazania jednych nie miały wpływu inne przyrządy lub urządzenia służące do ich instalacji (np. maszty i wsporniki).

Na ogół przyrządy instalowane najniżej powinny znajdować się od strony południowej, wzniesione zaś najwyżej - od północnej (tak, jak na przykładowych fotografiach). Czujniki pomiarowe należy zainstalować następująco:

1. na wysokości 200 cm nad powierzchnia ziemi - klatkę meteorologiczną LB-719 z czujnikiem temperatury i wilgotności względnej powietrza � termohigrometrem LB-710R;
2. na wysokości 10 m nad powierzchnią ziemi - czujnik prędkości kierunku wiatru LB-746 albo LB-747 zamocowany na maszcie (np. maszcie rurowym, kładzionym, o wys. 10 m); maszt powinien być zabezpieczony odgromowo przez zakopanie kilku ocynkowanych płaskowników uziemiających, połączonych z podstawą masztu, odchodzących gwiaździście od podstawy masztu; powyżej wiatromierza powinien być wysunięty odgromnik, tak jak na zdjęciu przykładowej stacji;
3. na głębokościach: 5, 10, 20, 50 i 100 cm - czujniki do pomiaru temperatury gruntu, a na wysokości 5 cm nad powierzchnia ziemi (w dodatkowej klatce LB-719) czujnik do pomiaru minimalnej temperatury powietrza; wszystkie te czujniki są dołączone do termometru wielokanałowego LB-711; przewody należy umieścić w rurkach instalacyjnych;
4. na wysokości 100 cm nad ziemią (na osobnym wsporniku) deszczomierz np. RG-50 (z podgrzewaniem) albo ARG-100 (bez podgrzewania). W systemach ostrzegawczych zaleca się stosowanie zdublowanych deszczomierzy dla celów zdalnej kontroli mierzonych ilości opadu.
5. Na wszystkich liniach sygnałowych urządzeń pomiarowych zamontowanych na maszcie (np. LB-747, LB-746, RG-50, .. ) zaleca się zamontowanie
   ochronnika LB-340 (moduł zabezpieczenia odgromowo-przepięciowego do linii symetrycznej do 24V).
   

W przypadku wykorzystania w stacji meteorologicznej rejestratora LB-741 należy go zainstalować w dodatkowej metalowej obudowie zabezpieczającej, zamocowanej na stałej (nie na kładzionej) części masztu wiatromierza lub zamocowanej na osobnym wsporniku na wysokości około 150 cm nad powierzchnia ziemi na terenie ogródka. W obudowie tej należy także zainstalować barometr LB-716, przetwornik termometrów LB-711 i urządzenia transmisji danych (np. modem GSM LB-430) z antenami zamocowanymi na maszcie wiatromierza. Do obudowy należy doprowadzić zasilanie 230 V / 50 Hz. Opcjonalne zasilane może pochodzić z baterii słonecznej i buforowego akumulatora.

 W przypadku stosowania rejestratora LB-486 (przewidzianego do bezpośredniej transmisji pomiarów do komputera PC poprzez interfejs RS-232), należy go zainstalować wewnątrz budynku znajdującego się w pobliżu ogródka meteorologicznego i połączyć z miernikami kablem podziemnym.
 

Przykładowy wygląd stacji meteorologicznej

Poniższe zdjęcia przykładowo przedstawiają sposób rozmieszczenia przyrządów w ogródku stacji meteorologicznej IMiGW zainstalowanej na Gubałówce w Zakopanem.